Herken je dat? Je koos ooit voor een onderhoudsvriendelijke tuin en liet hem grotendeels bestraten. Maar de afgelopen zomer was het er niet uit te houden van de hitte en stiekem ben je uren kwijt aan het krabben van onkruid tussen de voegen. De hardnekkige mythe dat een betegelde tuin minder werk kost, klopt simpelweg niet.
Met een groene tuin maak je niet alleen de vogels en bijen blij, maar biedt jou ook een fijne plek om te ontspannen. En kost je met het juiste ontwerp verrassend weinig tijd.
In dit blog help ik je stap voor stap op weg van een saaie ’tegelbak’ naar jouw eigen groene oase.
Stap 1: Begin klein (Je hoeft niet alles tegelijk te wippen)
Het idee om alle tegels er in één keer uit te breken kan overweldigend zijn. Dat hoeft gelukkig ook niet. Begin strategisch. Kijk eens goed naar de looplijnen in je tuin: waar loop je écht? De meters terras waar je eigenlijk nooit loopt, zijn de perfecte eerste kandidaten om te transformeren tot een border met gele voorjaarszonnebloemen en paarse salvia’s.
Voorbeeld 1: een kleine achtertuin in Utrecht
Op deze foto zie je wat ik bedoel. Het is handig om een pad te hebben naar de schuur achterin de tuin. En de bank staat op een plek waar de bewoonster het liefst zit. Maar verder is er volop plek voor borders met planten en zelfs gras.
In het nieuwe tuinontwerp maken de tegels grotendeels plaats voor een echt gazon, weelderige borders en een mooie boom die direct zorgt voor hoogte en natuurlijke schaduw. Een pad van grote en kleine loopt langs het gras en planten naar de schuur.
Ook de schuur krijgt een upgrade met een dakbloemenweide. En in plaats van een losse parasol komt er straks een pergola met klimplanten en een zonnedoek. Zo ontstaat er een knusse, beschutte plek om om te ontspannen.
Voorbeeld 2: een achtertuin in Moordrecht
Deze tuin bestond vooral uit grijze tegels en kale wanden bestond. Mijn uitgangspunt was om de bestrating te doorbreken zonder in te leveren op terrasruimte.
In het midden van de tuin is een plantvak gekomen met een kleine boom omringd door bij- en vlindervriendelijke vaste planten.
Daarnaast heb ik de hoogte in de tuin benut. Langs de houten gevel en de nieuwe pergola groeien nu een blauwe regen en een wilde wingerd. Je ziet dat je ook in een kleine stadstuin kunt genieten van zowel een fijn terras als volop groen!
Stap 2: Breng de dode bodem weer tot leven
Onder jouw tuintegels ligt waarschijnlijk een dikke laag geel zand. Dit zand is compact en bevat totaal geen voedingsstoffen of bodemleven. Als je hier direct planten in zet, zullen ze het niet overleven.
Nadat de tegels weg zijn, is het dus tijd voor bodemverbetering:
- Graaf een deel van het gele zand af (ongeveer 20 tot 30 centimeter).
- Spit de ondergrond goed los om de verdichting te breken, zodat water straks goed weg kan.
- Meng de overgebleven grond met hoogwaardige compost en biologische tuinaarde.
Hiermee leg je de gezonde basis voor een weelderige plantengroei.
Stap 3: Kies sterke, onderhoudsvriendelijke planten
De grootste angst van veel mensen is dat een groene tuin veel snoei- en wiedwerk betekent. De oplossing zit in de juiste plantenkeuze. Kies voor sterke vaste planten en siergrassen die weinig eisen stellen, goed tegen droogte kunnen en de bodem snel bedekken. Hiermee geef je onkruid minder kans.
Drie ijzersterke aanraders voor een makkelijke tuin:
- Bodembedekkers: Planten zoals vrouwenmantel (Alchemilla mollis), kruipend zenegroen (Ajuga reptans) of ooievaarsbek (Geranium) groeien als een dicht tapijt over de grond. Onkruid krijgt hier geen schijn van kans.
- Siergrassen: Soorten zoals lampenpoetsersgras (Pennisetum) of prachtriet (Miscanthus) vragen maar één keer per jaar onderhoud: in het vroege voorjaar knip je ze terug tot 10 centimeter boven de grond.
- Langbloeiers: Salvia’s, zonnehoed (Echinacea) en kattenkruid (Nepeta) bloeien maandenlang en trekken massa’s bijen en vlinders aan.
Stap 4: Werk de border af met mulch
Heb je de planten in de grond gezet? Laat de aarde tussen de planten dan niet bloot liggen. Bedek de kale grond direct met een laagje mulch van ongeveer 5 centimeter dik. Hiervoor kun je bladeren of boomschors gebruiken.
Mulchen is hét geheim van een onderhoudsarme tuin. Het houdt het vocht in de bodem vast (waardoor je minder vaak hoeft te sproeien), het verstikt onkruidzaden en het verteert langzaam tot nieuwe voeding voor je planten.
Stap 5: Geef je gewipte tegels een tweede leven
Nu zit je waarschijnlijk met een stapel oude stenen. Je hoeft deze niet direct naar de milieustraat te brengen. Met een beetje creativiteit verwerk je ze weer in je nieuwe tuin.
Stapel de tegels op elkaar om een verhoogde plantenbak te maken, of bouw er een stoer muurtje van met wat aarde ertussen voor rotstuinplantjes. Ook een stapeltje stenen in een rustig hoekje doet wonderen: het wordt een geliefde schuilplaats voor egels, padden en nuttige insecten die slakken en luizen in jouw tuin opeten.
Hulp nodig bij jouw groene transformatie?
Wil je wel graag van je tegels af, maar zie je door de bomen het bos niet meer als het gaat om indeling en plantenkeuze? Een goed doordacht plan voorkomt miskopen en zorgt ervoor dat jouw tuin er het hele jaar door prachtig uitziet.
Ik help je graag om van jouw tuin een plek te maken waar je echt tot rust komt. Neem gerust vrijblijvend contact met me op voor een kennismakingsgesprek of een beplantingsplan op maat. Samen maken we jouw tuin weer levend!
Stuur me een bericht carla@wilhelm.nl of bel me (06-51830191).
Veelgestelde vragen over een tegeltuin vergroenen
Kost een groene tuin niet veel meer onderhoud dan tegels?
Nee, met de juiste plantenkeuze bespaar je juist tijd. Tussen tegels moet je vaak onkruid krabben en groene aanslag verwijderen. Door te kiezen voor sterke bodembedekkers, siergrassen en een laagje mulch krijgt onkruid geen licht en groeit de border vanzelf dicht.
Wat is de beste periode om tegels te vervangen door planten?
Het voorjaar (maart tot mei) en het najaar (september tot november) zijn de beste momenten. De grond is dan nog warm of alweer opgewarmd en er valt regelmatig regen. Hierdoor slaan nieuwe planten goed aan zonder dat je elke dag hoeft te sproeien.
Moet ik al het gele zand onder mijn tegels weghalen?
Je hoeft niet alles tot op grote diepte af te graven. Het is voldoende om de bovenste 20 tot 30 centimeter geel zand weg te halen. Spit de laag daaronder goed los voor een betere waterafvoer en vul het gat aan met een mengsel van biologische tuinaarde en compost.
Wat doe ik met alle oude stenen en tegels?
Je hoeft ze niet direct af te voeren naar de milieustraat. Gebruik oude tegels om een verhoogde plantenbak te stapelen of bouw een laag stapelmuurtje met wat aarde ertussen. Ook een stapel stenen in een rustig hoekje is waardevol als schuilplaats voor egels en nuttige insecten.
Kan ik ook subsidie krijgen voor het weghalen van tegels?
Ja, veel gemeenten in Nederland stimuleren het vergroenen van tuinen via acties zoals het NK Tegelwippen of lokale duurzaamheidssubsidies. Soms kun je gratis tuinaarde krijgen, je tegels laten ophalen via een tegeltaxi of een vergoeding aanvragen voor het afkoppelen van je regenpijp. Check hiervoor de website van jouw eigen gemeente.